Zespół Szkół w Latowiczu

Projekt: Szkoła z Klasą

Szef zespołu zadaniowego: Zygmunt Tomasz Gajowniczek - nauczyciel biologii, chemii, edukacji regionalnej
Członkowie zespołu zadaniowego: Andrzej Giziński (nauczyciel historii, wiedzy o społeczeństwie, wychowania fizycznego) Zdzisław Ćmoch (nauczyciel historii)

ZASADA 4 Szkoła rozwija społecznie, uczy wrażliwości

Szkoła rozwija społecznie, uwrażliwia, uczy współpracy, działania na rzecz innych i dla dobra wspólnego.

Szkoła rozwija społecznie, uwrażliwia, uczy współpracy, działania na rzecz innych i dla dobra wspólnego.

Zadanie 4 D: Nasza mała i wielka ojczyzna

1. Dlaczego wybraliśmy to zadanie?
Przynależność człowieka do społeczności jest ważnym składnikiem świadomości i tożsamości. Poznając nasze rodziny, ich dzieje, nasze miejscowości, region w którym żyjemy – naszą Małą Ojczyznę, uczymy się żyć w naszej dużej Ojczyźnie – Polsce. Odnajdując nasze miejsce w regionie i w Polsce, odnajdujemy je w Europie. Nasza Mała Ojczyzna - Region to niewielki obszar leżący w sferze możliwości poznania przeciętnego mieszkańca, którego granice są płynne, przez co nie wyodrębniony zlewa się z innymi takimi regionami tworząc naszą Wielką Ojczyznę. Za Małą Ojczyznę, którą możemy ogarnąć zmysłami, poznać i pokochać, jesteśmy sami odpowiedzialni. Odpowiadamy za zachowanie pomięci o naszych przodkach, tradycji i kultury, kształtujemy jej oblicze. Aby rozwijać zainteresowania uczniów własnym miejscem zamieszkania, zacieśniać więzy rodzinne, przygotować do pełnego uczestnictwa w kulturze regionu i ugruntować poczucie tożsamości narodowej oraz europejskiej, postanowiliśmy zrealizować to zadanie.

2. Osoba odpowiedzialna za przygotowanie sprawozdania - szef zespołu zadaniowego, oraz członkowie zespołu zadaniowego
imiona i nazwiska szefa i członków zespołu zadaniowego
mgr Zygmunt - Tomasz Gajowniczek – szef zespołu zadaniowego, nauczyciel edukacji regionalnej, członkowie zespołu: mgr Zdzisław Ćmoch – nauczyciel historii, mgr Andrzej Giziński – nauczyciel historii i wiedzy o społeczeństwie, mgr Adam Krywiczanin – nauczyciel muzyki.

3. Co wynikło z ankiety "Jaka jest nasza szkoła"?
Ponieważ w ankiecie nie ma pytania, które pozwoliłoby uczniom, nauczycielom i rodzicom ocenić wpływ szkoły na kształtowanie postaw patriotycznych i tożsamości narodowej w odniesieniu do Małej Ojczyzny i Wielkiej Ojczyzny, postanowiliśmy przeprowadzić dodatkowe ankiety na ten temat, a także wykorzystać wyniki uzyskane z pytania 6 ankiety „jaka jest nasza szkoła”. Na to pytanie w ankiecie 95% nauczycieli, 92% uczniów i 98% rodziców wybrało odpowiedź „TAKA JAK A”. Pozostali ankietowali wybierali odpowiedź „PODOBNA DO A”. Ponadto w szkole przeprowadziliśmy ankietę wśród uczniów, zadając im pytania: czym jest dla Ciebie nasz region, jakie więzy uczuciowe łączą Cię z nim, co o nim wiesz, co zrobiłeś dla swojego regionu i co zamierzasz zrobić? Na podstawie uzyskanych wyników doszliśmy do wniosków: - nasza szkoła w ogromnym stopniu pomaga uczniom zrozumieć i poznać otaczający świat – swoją Małą Ojczyznę, jej historię, kulturę, tradycje i współczesność. Działania w zakresie wychowania patriotycznego oraz kształtowania tożsamości narodowej i lokalnej są oceniane bardzo pozytywnie. Tak dobre wyniki należy tłumaczyć faktem, iż działania podejmowane przez szkołę, takie jak: wydanie książek z zakresu historii i kultury naszego regionu, płyt CD z ponad 5000 fotografii naszej Małej Ojczyzny, prowadzeniem od 1 września 2000r. odrębnego przedmiotu edukacji regionalnej, udziałem w licznych akcjach, jak: Sprzątanie Doliny Świdra, Latowickie Bociany, Wakacyjne Fotografowanie Regionu, organizacja konkursów i olimpiad wiedzy o regionie oraz sesji popularnonaukowych i seminariów otwartych dla mieszkańców regionu czy publikacja stron internetowych - sprawiają, że działania te przynoszą zamierzone rezultaty.

4. Jak przygotowujemy uczniów do roli uczestników społeczności lokalnej i obywateli Rzeczypospolitej? Co należy zmienić, by przygotowywać ich lepiej?
Dyskusję na temat wychowania patriotycznego poprzedziło przeprowadzenie wśród nauczycieli ankiety o wychowaniu patriotycznym w szkole i sporządzenie przez zespół zadaniowy na podstawie wszelkich dostępnych dokumentów raportu na temat dotychczasowej realizacji zadań. W oparciu o raport, określiliśmy główne kierunki działań szkolnych zmierzających do wychowania patriotycznego uczniów, a są to: 1. Realizacja edukacji regionalnej – dziedzictwo Regionu Latowickiego jako odrębnego modułu przedmiotowego (DKW–4014-44/01) wprowadzony w naszej szkole w oparciu o Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 lutego 1999r. [Dz. U. nr 14, poz. 130 § 2 pkt. 1 i 2, § 4 pkt. 4, § 8 pkt. 2 i 4 ], 2. Realizacja określonych tematów i zagadnień na godzinach wychowawczych, 3. Realizacja wybranych zagadnień na zajęciach przedmiotowych, 4. Realizacja pozaprzedmiotowych projektów edukacyjnych, takich jak: a. opracowanie i opublikowanie stron internetowych poświęconych Regionowi Latowickiemu http://www.republika.pl/primolatowicz i http://www.republika.pl/regionlatowicki b. Realizacja programów: · Projekt wakacyjny zrealizowany z funduszu Fundacji Wspomagania Wsi „Pożyteczne wakacje – nasz region w obiektywie aparatu fotograficznego.” · Projekt realizowany przez okres wiosna-lato 2002 i 2003 we współpracy z towarzystwem przyrodniczym „Pro natura” pt.: „Latowickie bociany” – inwentaryzacja bocianów. (www.republika.pl/latowiczbocian). · Projekt lokalizacji dzikich wysypisk śmieci i przygotowanie materiałów wyjściowych do akcji Sprzątania Doliny Świdra 2002. c. Nagranie 3 filmów o tematyce regionalnej. d. Przeprowadzanie co roku Olimpiady Wiedzy o Regionie Latowickim e. Organizacja w 2001r. i 2002r. sesji popularnonaukowych otwartych dla mieszkańców regionu. f. Udział uczniów i zajmowanie czołowych miejsc w konkursach regionalnych, wojewódzkich i ogólnopolskich: poznajemy ojcowiznę, pocztówka z Mazowsza, kroniki rodzinne, powiatowy konkurs ekologiczny i inne. g. Międzynarodowy projekt edukacyjny „Kultura słowiańska w moim regionie. Moja Mała Ojczyzna w Europie” – www.republika.pl/solecznikilatowicz . W trakcie dyskusji oceniliśmy, że poziom wiedzy wśród uczniów na temat swej Małej Ojczyzny jest bardzo wysoki. Ponieważ podejmowanych działań jest bardzo dużo, są bardzo różnorodne i obejmują nie tylko uczniów, lecz prawie całą lokalną społeczność, należy starać się w przyszłości, by nadal były one realizowane i nie należy niczego zmieniać.

5. Jak przebiegał zorganizowany w szkole konkurs "Nasza ojczyzna mała i wielka"?
W naszej szkole w drugiej połowie września 2002r. został przeprowadzony konkurs „Nasza ojczyzna mała i wielka”. Poprzedziły go dyskusje przeprowadzone na temat patriotyzmu i przywiązania do swojego regionu, miejscowości i rodziny, przez wychowawców klas na godzinach wychowawczych. Uczniowie otrzymali dwa tygodnie czasu na zastanowienie się i przygotowanie swoich propozycji. W trzecim tygodniu października uczniowie przedstawili swoje propozycje i pomysły wychowawcom klas lub też bezpośrednio szefowi zespołu zadaniowego. W ten sposób powstał bank pomysłów na działania edukacyjne promujące nasz region i kształtujące do niego przywiązanie i szacunek. Zespół zadaniowy dokonał analizy projektów, spośród których wybrano i zrealizowano cztery: 1.„Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków?” 2.„Tradycje świąteczne w naszym regionie: tradycje Świąt Bożego Narodzenia w moim domu (część 1), pisanka, koszyczek, jajko – tradycje Świąt Wielkanocnych w mojej rodzinie (część 2)” – konkursy plastyczne”, 3. „Przyroda naszego regionu w poezji – konkurs poetycki”, 4.„Jaki jest nasz region? – konkurs plastyczny”.

6. Które projekty zrealizowaliśmy?

6.1. Opis 1
Projekt Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków? realizowaliśmy przez cały rok szkolny. Zakładał on przypomnienie i przywrócenie na nowo dawnych obyczajów i tradycji związanych z rokiem oprzędowym: obrzędu dziadów, andrzejek, jesiennych kądzielnic, świętych wieczorów, jasełek, kolędników, karnawałowych kuligów, ostatków, przebierańców, topienia Marzanny i obrzędów nocy sobótkowej. Przez cały czas realizacji projektu, uczniowie mieli wpływ na jego przebieg, mogli modyfikować i dodawać różne elementy folklorystyczno-kulturowe. Każdą akcję poprzedzały wywiady środowiskowe, które przeprowadzali uczniowie w swoim miejscu zamieszkania, chcąc jak najwięcej dowiedzieć się od najstarszego pokolenia, jak obchodzono dawniej różne tradycje. Następnie, na kilka dni przed planowaną imprezą (np. obrzędami dziadów, jasełkami) organizowano zebranie, podczas którego uczniowie wymieniali się zdobytymi informacjami i dzielili spostrzeżeniami. W trakcie dyskusji ustalano jak ma przebiegać realizacja tradycyjnych obrzędów, tak by jak najwierniej oddawała naszą rodzimą kulturę. Pozwalało to wszystkim uczestnikom na aktywny, twórczy udział w projekcie. W realizację tego zadania aktywnie włączyli się rodzice uczniów. Zrealizowano różne imprezy: wieczór zaduszkowy obrzędu dziadów, Andrzejki, Kądzielnice. Kolejną imprezą były jasełka – uczniowie sami ułożyli tekst i zaproponowali melodię regionalnej „Latowickiej pastorałki”, którą prezentowano wielokrotnie w okresie Świąt Bożego Narodzenia – także na festiwalu kolęd w Mińsku Maz. i podczas Pasterki w Latowiczu. Święte wieczory – przypadające na okres od Bożego Narodzenia do nowego roku również stały się okazją do wspólnego spotkania, kiedy słuchali ballad ludowych i bajek opowiadanych przez starszych mieszkańców regionu: p. Leokadię Galę i p. Helenę Wojdę. Impreza „kolędnicy” pozwoliła, na zaprezentowanie kolęd i pastorałek mieszkańcom Wielgolasu, sprawiając wszystkim pewną niespodziankę i wiele radości. Karnawałowe kuligi organizowane z pomocą rodziców p. Tomasza Glinki i p. Grzegorza Brauły były wielką atrakcją. Ostatkowe smażenie pączków – (pomogli rodzice: p. Marianna Górska i Celina Sadowska), przebierańce i topienie Marzanny były imprezami integrującymi uczniów. Przed nami jeszcze zorganizowanie obrzędów nocy sobótkowej w wigilię św. Jana (23 czerwca). Projekt ten jest w trakcie realizacji, ale już można powiedzieć, że odniósł wielki sukces i będzie kontynuowany w kolejnych latach.

6.2. Opis 2
Projekt zaproponowany początkowo w odniesieniu do Świąt Bożego Narodzenia, tak bardzo zainteresował uczniów i nauczycieli zarówno naszej szkoły, jak też wszystkich szkół z terenu gminy Latowicz, że został rozszerzony także na okres Świąt Wielkanocy. Realizacja 1 części projektu: „Tradycje Świąt Bożego Narodzenia w naszym regionie – konkurs plastyczny” trwała od 1.XI do 20.XII.2002r. Koordynatorem projektu była p. Anna Niedek – miejscowy bibliotekarz. W listopadzie dostarczone zostały do wszystkich szkół na terenie gminy Latowicz regulaminy konkursu i materiały przeznaczone dla nauczycieli wychowawców dotyczące obyczajów i tradycji naszego regionu w okresie Świąt Bożego Narodzenia. Sam konkurs poprzedziły zajęcia przeprowadzone na lekcjach języka polskiego, historii, godzin wychowawczych i edukacji regionalnej. Uczniowie po zapoznaniu się z problematyką, przez kolejne trzy tygodnie przygotowywali prace plastyczne. Wszystkie prace zostały zebrane i wystawione w gminnej bibliotece publicznej w Latowiczu, a następnie najlepsze nagrodzone wyróżnieniami, dyplomami i książkami ufundowanymi przez Fundację Przyjaciół Latowicza. Konkurs pozwolił dzieciom i młodzieży z terenu gminy Latowicz, na zapoznanie się z rodzimymi tradycjami i emocjonalne określenie swojego do nich stosunku. Napłynęło dużo prac, czego się nie spodziewaliśmy. Po zakończonym projekcie uczniowie, dyrektorzy i nauczyciele wyrażając swą pozytywną o nim opinię, zaproponowali, aby wiosną 2003r. podjąć jego kontynuację w odniesieniu do Świąt Wielkanocnych. Podczas dyskusji na ten temat, która odbyła się bezpośrednio po wręczeniu nagród laureatom, podjęto decyzję o przedłużeniu projektu. Na początku marca 2003r. dostarczono do szkół materiały dydaktyczne związane z tradycjami okresu Świąt Wielkanocnych i regulamin konkursu pt.: „Pisanka, koszyczek, jajko – tradycje Świąt Wielkanocnych w mojej rodzinie”. Realizacja drugiej części projektu przebiegała analogicznie, jak pierwszej, a rozstrzygnięcie konkursu i wręczenie nagród laureatom nastąpiło 15 kwietnia 2003r. Najpiękniejsze prace zostały zeskanowane i zamieszczone na szkolnej stronie internetowej. Realizacja projektu przerosła nasze oczekiwania. Uczestniczyło w nim nie tylko nasze gimnazjum, lecz również aktywnie włączyły się do niego wszystkie szkoły z terenu Gminy Latowicz. Uzmysłowiło to wszystkim jak wielką siłę oddziaływania mają tradycje, obrzędy i obyczaje największych świąt obchodzonych od wieków w naszym regionie.

6.3. Opis 3
W połowie listopada 2002r. rozpoczęliśmy realizację trzeciego projektu pod hasłem: „Przyroda naszego regionu w poezji – konkurs poetycki”. Projekt realizowany był do końca kwietnia 2003r. Region Latowicki to obszar typowo rolniczy, pozbawiony uciążliwego przemysłu, a przez to charakteryzujący się różnorodnością i bogactwem przyrodniczym. Przez teren gminy przepływa rzeka Świder – jej dolina ma ponad lokalne znaczenie ekologiczne, zaś na krańcach gminy występują zwarte kompleksy naturalnych lasów. Ekstensywna gospodarka nie zaburza równowagi ekologicznej. Realizacja projektu przypadła na okres jesieni, zimy, przedwiośnia i wiosny. Krajobraz zmieniał się przez ten czas nie do poznania, co było ważnym elementem motywującym uczniów do wyrażania swych uczuć i stosunku emocjonalnego do delikatnej, wręcz nieuchwytnej i niepowtarzalnej przyrody wokół najbliższego miejsca zamieszkania. Konkurs poetycki poprzedziły zajęcia i inscenizacje przeprowadzone na lekcjach j. polskiego i biologii pt.: „Przyroda w poezji polskiej”. Na konkurs uczniowie przygotowali wiele wierszy. Niektórzy pisali ich nawet po kilka. Wszystkie wiersze zostały opublikowane na szkolnej stronie internetowej, a komisja polonistów nagrodziła najlepsze dyplomami i nagrodami książkowymi. Konkurs zakończył się sesję otwartą dla mieszkańców naszego regionu, która zgromadziła wielu słuchaczy. Młodzi poeci mieli wówczas okazję odczytać swe dzieła i zaprezentować publicznie. Pomimo, iż projekt zakończył się w kwietniu, wielu uczniów nadal pisze wiersze. Wydaje się, że projekt ten wyzwolił i wzbudził talent twórczy wielu uczniów, zapoczątkowując wielką falę poezji o swej rodzinnej ziemi.

7. Opinie uczniów o prowadzonych w szkole działaniach
Beata Niedek kl. 2b: „Zajęcia o naszym regionie bardzo mi się podobały. Mogłam dzięki nim dużo dowiedzieć się o swojej miejscowości. Miałam możliwość porozmawiania z moją 80-letnią babcią. Widziałam, jak wiele radości sprawiły jej rozmowy, które z nią przeprowadzałam – pewnie dotychczas, to myślała sobie, że na nic nikomu niepotrzebna już będzie jej wiedza, a tymczasem życie sprawiło jej miłą niespodziankę. Sądzę, że pomimo zaawansowanego wieku moja babcia znów mogła poczuć się bardzo potrzebna swojej rodzinie.” Piotr Mućko kl 2c: „Zawsze podziwiałem swoją miejscowość. Urzekało mnie w niej piękno przyrody, wschody i zachody słońca i przenikający chłód poranka. Pragnąłem zatrzymać ten obraz jak najdłużej, zamieniając go na słowa wierszy, które wkładałem do szuflady. Sądziłem, że to jak postrzegam przyrodę jest obce wszystkim ludziom. Bałem się, że jeśli podzielę się tym z innym, zostanę wyśmiany. Tymczasem podczas realizacji projektu: „Nasza mała i wielka Ojczyzna”, uświadomiłem sobie, że wśród moich kolegów wielu jest takich jak ja. Pomimo obaw, wziąłem udział w projekcie „Przyroda naszego regionu w poezji”. Nie byłem jedyną osobą, która tak myślała. Cieszę się, że mogłem wziąć udział w projekcie, bo pozwolił mi na wyjęcie z szuflady wierszy i podzielenie się mymi myślami i przeżyciami z innymi.” Arkadiusz Ćmoch kl. 2c: „Podoba mi się moja miejscowość Transbór.Mój pradziadek był jednym z tych, którzy wybudowali tu przed 1918r. szkołę, w której uczono po polsku, zaś prababcia w 1905r. trzymała szarfy chorągwi noszonej za procesją z napisem „Boże zbaw Polskę” – mówiono wtedy że za to Rosjanie mogli poucinać szarfy razem z rękami. Mój dziadek walczył w latach okupacji w AK a jego brat zginął w Katyniu. Mój tata i mama są nauczycielami – szkoda, że dla mnie mają tak mało czasu, a tak długo i często po godzinach pracy przesiadują z młodzieżą w szkole nad różnymi projektami. Zawsze bardzo chciałem coś zrobić dla mojej miejscowości. Biorąc udział w projekcie „Żywe tradycje w regionie” miałem okazję ocalić od zapomnienia ginące i zanikające tradycje. Gdy wypytywaliśmy z kolegami starszych ludzi o dawne czasy, widziałem, jaką radość sprawiało im przekazywanie nam tych informacji. Czynili to niemal z mistycznym przeświadczeniem, że zostaliśmy do nich wysłani przez Opatrzność Bożą. Potem, gdy chodziliśmy z jasełkami, czy śpiewaliśmy pod domami w przebraniach kolędników, wychodzili do nas z radością, jakby dziękując nam, że cofnęliśmy na moment czas.

8. Jak pracowaliśmy?
W czerwcu 2002r. na posiedzeniu R.P nauczyciele zostali zapoznani z ideą „Szkoły z klasą”. Dokonano wyboru zadań i powołano zespół zadaniowy. Wybór zadania 4d był prosty, ponieważ w szkole prowadzone jest wiele projektów o tematyce regionalnej i patriotycznej. Pierwsze posiedzenie zespołu zadaniowego odbyło się w sierpniu i odtąd odbywały się one co 2-3 tygodnie. Analizowaliśmy jak przygotowujemy uczniów do życia w lokalnej społeczności i podejmowania działań na rzecz swej Małej Ojczyzny. W szkole przeprowadzone zostały wśród uczniów i nauczycieli dodatkowe ankiety na temat prowadzonego wychowania patriotycznego. Zastanawialiśmy się, czy to co robiliśmy dotychczas jest słuszne, czy można zadania te realizować bardziej skutecznie i co można zmienić, aby poprawić efektywność naszych pracy. We wrześniu przygotowaliśmy raport na temat dotychczasowych działań podejmowanych na rzecz Małej i dużej Ojczyzny.W październiku został przeprowadzony konkurs „Nasza Ojczyzna Mała i Wielka” z którego wyłonione zostały aż cztery projekty do realizacji w tym roku szkolnym. Projekty te zostały zrealizowane. Równocześnie w szkole przez cały czas realizowany jest moduł przedmiotowy edukacja regionalna, od września do grudnia zorganizowano pięć sesji popularnonaukowych poświęconych Małej Ojczyźnie, przeprowadzono olimpiadę wiedzy o regionie, a od września 2002r. trwa realizacja międzynarodowego projektu edukacyjnego, we współpracy ze Szkołą Średnią im. J.Śniadeckiego w Solecznikach na Litwie.

9. W jakiej fazie realizacji zadania jesteśmy? Co planujemy?

9.a. Czy zakończyliśmy realizację zadania?
Nie. Realizacja zadania nie została zakończona. Program edukacji regionalnej – dziedzictwo kulturowe w regionie i pozaprzedmiotowe projekty edukacyjne będą kontynuowane w kolejnych latach. Zrealizowaliśmy wszystkie cztery zaplanowane na ten rok projekty wyłonione w konkursie „Nasza Ojczyzna Mała i Wielka”. Jesteśmy także w trakcie realizacji międzynarodowego projektu (obejmującego także wymianę uczniów) pt.: „Kultura słowiańska w moim regionie. Moja Mała Ojczyzna w Europie”, który pomimo jakiegokolwiek zainteresowania ze strony organizacji rządowych i pozarządowych zamierzamy zrealizować jeszcze w tym roku szkolnym.

9.b. Jeżeli "nie", to jak będziemy je kontynuować?
W czerwcu w ramach międzynarodowego projektu edukacyjnego, którego sens pokazuje ideę integracji europy, planujemy przeprowadzić wymianę młodzieży pomiędzy szkołami partnerskimi. Nie będzie to sprawą łatwą, zważywszy na kondycję ekonomiczną mieszkańców naszego regionu i kompletny brak zainteresowania organizacji rządowych i pozarządowych naszym autorskim projektem. Realizujemy także projekt „Latowickie Bociany” polegający na inwentaryzacji populacji bociana białego w naszym regionie. Ponieważ wychowanie patriotyczne jest bardzo ważnym elementem kształcenia ucznia, w przyszłości realizować będziemy wszystkie dotychczasowe projekty szkolne z tego zakresu.

10. Jaki był (jeśli był) udział uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania?
Uczniowie zaangażowani byli w realizację zadania od wczesnych etapów planowania, poprzez realizację, aż po podsumowanie wyników i wyciągnięcie wniosków. Projekty realizowane w szkole były często inspirowane pomysłami uczniów np.: Tradycje Świąt Bożego Narodzenia w naszym regionie – konkurs plastyczny zakończony wystawą prac, Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków? – kolędnicy, kulig, ostatki. Ponadto każdy z projektów w trakcie realizacji często podlegał modyfikacjom wynikającym z pomysłów i ulepszeń uczniów. Każde zadanie i każdy projekt wymagał zaangażowania i pracy uczniów. Efekty tych prac przedstawiane na forum, bądź publikowane w internecie poddawane były ocenie przez samych uczniów, którzy mieli okazję wyciągać na ich podstawie wnioski i poprzez samoocenę doskonalić swe umiejętności.

11. A jaki był (jeśli był) udział rodziców uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania?
Rodzice bardzo aktywnie włączyli się w realizację zadań. Uczestniczyli i współorganizowali imprezy (kulig, kolędnicy, ostatki, konkursy). Pomoc ta była bardzo duża, samoistna, spontaniczna i oceniamy, że wynikała z potrzeby serca, nie zaś z jakichś sugestii czy nakazów, przez co była niezwykle cenna i twórcza. Poza rodzicami w projekty włączało się aktywnie najstarsze pokolenie – dziadkowie i babcie, którzy udzielając wywiadów i dzieląc się swymi wspomnieniami i doświadczeniami życiowymi zaszczepiali w serca naszej młodzieży to co najcenniejsze – kulturę naszego regionu i miłość do rodzinnego gniazda.

12. Co najważniejszego wydarzyło się w trakcie realizacji zadania? Czego my, nauczyciele, dowiedzieliśmy się o szkole, uczniach, procesie nauczania?
Przeprowadzenie konkursu „Nasza mała i wielka Ojczyzna” pozwoliło na zaangażowanie uczniów w proces planowania działań na rzecz swojego regionu, a nie tylko uczestnictwo w nich i wyzwoliło inicjatywę twórczą. Dzięki temu powstał bank pomysłów, które realizować będziemy w przyszłości.Nasze działania z edukacji regionalnej są wysoko oceniane przez lokalną społeczność, która aktywnie i z własnej woli włączała się w ich realizację. Bardzo wiele radości dostarczyła realizacja projektu „Żywe tradycje w naszym regionie”, która przypomniała stare, niegdyś powszechne, a dziś zanikające tradycje. Uczniowie chętnie brali udział w organizowanych obrzędach i sami proponowali realizację tradycji roku obrzędowego. Wiosną sami zaprojektowali i przygotowali dekoracje wielkanocne ciemnic i grobów pańskich w świątyniach. Realizacja projektów poetyckiego i plastycznego, pokazała jak bliskie i silne są więzi emocjonalne młodych ludzi z najbliższym miejscem zamieszkania i to iż trzeba je stale pielęgnować.

13. Jakie wnioski z realizacji zadania płyną dla dalszej pracy szkoły?
Realizacja zad.4d pokazuje jak ważna jest edukacja regionalna w szkole, jak ogromną rolę ogrywa podejmowanie prac dotyczących własnego miejsca zamieszkania, nie tylko w procesie edukacyjnowychowawczym, lecz w procesach społecznych i kulturotwórczych. W dalszej pracy szkoły będziemy stwarzać wiele podobnych możliwości do poznawania umysłem i sercem swojej Małej Ojczyzny. Dla nas nauczycieli szczególnie ważne było to, iż wyniki osiągnięte w realizacji zadania były efektem współpracy nauczycieli z uczniami i rodzicami. Realizacja zadania pozwoliła zacieśnić współpracę szkoły z parafiami w Latowiczu i Wielgolesie, kołami gospodyń, strażami pożarnymi, biblioteką i innymi organizacjami działającymi w naszym regionie. Współpracę tę zamierzamy w przyszłości kontynuować i rozwijać, zaś doświadczenia wyniesione z realizacji zadania posłużą wzbogaceniu i uzupełnieniu strategicznego planu rozwoju i pracy szkoły. Edukacja regionalna będzie w kolejnych latach jedną z głównych osi planu pracy szkoły.

Zespół Szkół w Wielgolesie

Projekt: Szkoła z Klasą

Szef zespołu zadaniowego: Zygmunt Gajowniczek - nauczyciel biologii, chemii, edukacji regionalnej
Członkowie zespołu zadaniowego: Andrzej Giziński (nauczyciel historii, wiedzy o społeczeństwie, wychowania fizycznego) Zdzisław Ćmoch (nauczyciel historii)

ZASADA 4 Szkoła rozwija społecznie, uczy wrażliwości

Szkoła rozwija społecznie, uwrażliwia, uczy współpracy, działania na rzecz innych i dla dobra wspólnego.

Szkoła rozwija społecznie, uwrażliwia, uczy współpracy, działania na rzecz innych i dla dobra wspólnego.

Zadanie 4 D: Nasza mała i wielka ojczyzna

1. Dlaczego wybraliśmy to zadanie?
Przynależność człowieka do społeczności jest ważnym składnikiem świadomości i tożsamości. Poznając nasze rodziny, ich dzieje, nasze miejscowości, region w którym żyjemy – naszą Małą Ojczyznę, uczymy się żyć w naszej dużej Ojczyźnie – Polsce. Odnajdując nasze miejsce w regionie i w Polsce, odnajdujemy je w Europie. Nasza Mała Ojczyzna - Region to niewielki obszar leżący w sferze możliwości poznania przeciętnego mieszkańca, którego granice są płynne, przez co nie wyodrębniony zlewa się z innymi takimi regionami tworząc naszą Wielką Ojczyznę. Za Małą Ojczyznę, którą możemy ogarnąć zmysłami, poznać i pokochać, jesteśmy sami odpowiedzialni. Odpowiadamy za zachowanie pomięci o naszych przodkach, tradycji i kultury, kształtujemy jej oblicze. Aby rozwijać zainteresowania uczniów własnym miejscem zamieszkania, zacieśniać więzy rodzinne, przygotować do pełnego uczestnictwa w kulturze regionu i ugruntować poczucie tożsamości narodowej oraz europejskiej, postanowiliśmy zrealizować to zadanie.

2. Osoba odpowiedzialna za przygotowanie sprawozdania - szef zespołu zadaniowego, oraz członkowie zespołu zadaniowego
imiona i nazwiska szefa i członków zespołu zadaniowego
mgr Zygmunt - Tomasz Gajowniczek – szef zespołu zadaniowego, nauczyciel edukacji regionalnej, członkowie zespołu: mgr Zdzisław Ćmoch – nauczyciel historii, mgr Andrzej Giziński – nauczyciel historii i wiedzy o społeczeństwie, mgr Adam Krywiczanin – nauczyciel muzyki.

3. Co wynikło z ankiety "Jaka jest nasza szkoła"?
Ponieważ w ankiecie nie ma pytania, które pozwoliłoby uczniom, nauczycielom i rodzicom ocenić wpływ szkoły na kształtowanie postaw patriotycznych i tożsamości narodowej w odniesieniu do Małej Ojczyzny i Wielkiej Ojczyzny, postanowiliśmy przeprowadzić dodatkowe ankiety na ten temat, a także wykorzystać wyniki uzyskane z pytania 6 ankiety „jaka jest nasza szkoła”. Na to pytanie w ankiecie 95% nauczycieli, 92% uczniów i 98% rodziców wybrało odpowiedź „TAKA JAK A”. Pozostali ankietowali wybierali odpowiedź „PODOBNA DO A”. Ponadto w szkole przeprowadziliśmy ankietę wśród uczniów, zadając im pytania: czym jest dla Ciebie nasz region, jakie więzy uczuciowe łączą Cię z nim, co o nim wiesz, co zrobiłeś dla swojego regionu i co zamierzasz zrobić? Na podstawie uzyskanych wyników doszliśmy do wniosków: - nasza szkoła w ogromnym stopniu pomaga uczniom zrozumieć i poznać otaczający świat – swoją Małą Ojczyznę, jej historię, kulturę, tradycje i współczesność. Działania w zakresie wychowania patriotycznego oraz kształtowania tożsamości narodowej i lokalnej są oceniane bardzo pozytywnie. Tak dobre wyniki należy tłumaczyć faktem, iż działania podejmowane przez szkołę, takie jak: wydanie książek z zakresu historii i kultury naszego regionu, płyt CD z ponad 5000 fotografii naszej Małej Ojczyzny, prowadzeniem od 1 września 2000r. odrębnego przedmiotu edukacji regionalnej, udziałem w licznych akcjach, jak: Sprzątanie Doliny Świdra, Latowickie Bociany, Wakacyjne Fotografowanie Regionu, organizacja konkursów i olimpiad wiedzy o regionie oraz sesji popularnonaukowych i seminariów otwartych dla mieszkańców regionu czy publikacja stron internetowych - sprawiają, że działania te przynoszą zamierzone rezultaty.

4. Jak przygotowujemy uczniów do roli uczestników społeczności lokalnej i obywateli Rzeczypospolitej? Co należy zmienić, by przygotowywać ich lepiej?
Dyskusję na temat wychowania patriotycznego poprzedziło przeprowadzenie wśród nauczycieli ankiety o wychowaniu patriotycznym w szkole i sporządzenie przez zespół zadaniowy na podstawie wszelkich dostępnych dokumentów raportu na temat dotychczasowej realizacji zadań. W oparciu o raport, określiliśmy główne kierunki działań szkolnych zmierzających do wychowania patriotycznego uczniów, a są to: 1. Realizacja edukacji regionalnej – dziedzictwo Regionu Latowickiego jako odrębnego modułu przedmiotowego (DKW–4014-44/01) wprowadzony w naszej szkole w oparciu o Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 lutego 1999r. [Dz. U. nr 14, poz. 130 § 2 pkt. 1 i 2, § 4 pkt. 4, § 8 pkt. 2 i 4 ], 2. Realizacja określonych tematów i zagadnień na godzinach wychowawczych, 3. Realizacja wybranych zagadnień na zajęciach przedmiotowych, 4. Realizacja pozaprzedmiotowych projektów edukacyjnych, takich jak: a. opracowanie i opublikowanie stron internetowych poświęconych Regionowi Latowickiemu http://www.republika.pl/primolatowicz i http://www.republika.pl/regionlatowicki b. Realizacja programów: · Projekt wakacyjny zrealizowany z funduszu Fundacji Wspomagania Wsi „Pożyteczne wakacje – nasz region w obiektywie aparatu fotograficznego.” · Projekt realizowany przez okres wiosna-lato 2002 i 2003 we współpracy z towarzystwem przyrodniczym „Pro natura” pt.: „Latowickie bociany” – inwentaryzacja bocianów. (www.republika.pl/latowiczbocian). · Projekt lokalizacji dzikich wysypisk śmieci i przygotowanie materiałów wyjściowych do akcji Sprzątania Doliny Świdra 2002. c. Nagranie 3 filmów o tematyce regionalnej. d. Przeprowadzanie co roku Olimpiady Wiedzy o Regionie Latowickim e. Organizacja w 2001r. i 2002r. sesji popularnonaukowych otwartych dla mieszkańców regionu. f. Udział uczniów i zajmowanie czołowych miejsc w konkursach regionalnych, wojewódzkich i ogólnopolskich: poznajemy ojcowiznę, pocztówka z Mazowsza, kroniki rodzinne, powiatowy konkurs ekologiczny i inne. g. Międzynarodowy projekt edukacyjny „Kultura słowiańska w moim regionie. Moja Mała Ojczyzna w Europie” – www.republika.pl/solecznikilatowicz . W trakcie dyskusji oceniliśmy, że poziom wiedzy wśród uczniów na temat swej Małej Ojczyzny jest bardzo wysoki. Ponieważ podejmowanych działań jest bardzo dużo, są bardzo różnorodne i obejmują nie tylko uczniów, lecz prawie całą lokalną społeczność, należy starać się w przyszłości, by nadal były one realizowane i nie należy niczego zmieniać.

5. Jak przebiegał zorganizowany w szkole konkurs "Nasza ojczyzna mała i wielka"?
W naszej szkole w drugiej połowie września 2002r. został przeprowadzony konkurs „Nasza ojczyzna mała i wielka”. Poprzedziły go dyskusje przeprowadzone na temat patriotyzmu i przywiązania do swojego regionu, miejscowości i rodziny, przez wychowawców klas na godzinach wychowawczych. Uczniowie otrzymali dwa tygodnie czasu na zastanowienie się i przygotowanie swoich propozycji. W trzecim tygodniu października uczniowie przedstawili swoje propozycje i pomysły wychowawcom klas lub też bezpośrednio szefowi zespołu zadaniowego. W ten sposób powstał bank pomysłów na działania edukacyjne promujące nasz region i kształtujące do niego przywiązanie i szacunek. Zespół zadaniowy dokonał analizy projektów, spośród których wybrano i zrealizowano cztery: 1.„Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków?” 2.„Tradycje świąteczne w naszym regionie: tradycje Świąt Bożego Narodzenia w moim domu (część 1), pisanka, koszyczek, jajko – tradycje Świąt Wielkanocnych w mojej rodzinie (część 2)” – konkursy plastyczne”, 3. „Przyroda naszego regionu w poezji – konkurs poetycki”, 4.„Jaki jest nasz region? – konkurs plastyczny”.

6. Które projekty zrealizowaliśmy?

6.1. Opis 1
Projekt Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków? realizowaliśmy przez cały rok szkolny. Zakładał on przypomnienie i przywrócenie na nowo dawnych obyczajów i tradycji związanych z rokiem oprzędowym: obrzędu dziadów, andrzejek, jesiennych kądzielnic, świętych wieczorów, jasełek, kolędników, karnawałowych kuligów, ostatków, przebierańców, topienia Marzanny i obrzędów nocy sobótkowej. Przez cały czas realizacji projektu, uczniowie mieli wpływ na jego przebieg, mogli modyfikować i dodawać różne elementy folklorystyczno-kulturowe. Każdą akcję poprzedzały wywiady środowiskowe, które przeprowadzali uczniowie w swoim miejscu zamieszkania, chcąc jak najwięcej dowiedzieć się od najstarszego pokolenia, jak obchodzono dawniej różne tradycje. Następnie, na kilka dni przed planowaną imprezą (np. obrzędami dziadów, jasełkami) organizowano zebranie, podczas którego uczniowie wymieniali się zdobytymi informacjami i dzielili spostrzeżeniami. W trakcie dyskusji ustalano jak ma przebiegać realizacja tradycyjnych obrzędów, tak by jak najwierniej oddawała naszą rodzimą kulturę. Pozwalało to wszystkim uczestnikom na aktywny, twórczy udział w projekcie. W realizację tego zadania aktywnie włączyli się rodzice uczniów. Zrealizowano różne imprezy: wieczór zaduszkowy obrzędu dziadów, Andrzejki, Kądzielnice. Kolejną imprezą były jasełka – uczniowie sami ułożyli tekst i zaproponowali melodię regionalnej „Latowickiej pastorałki”, którą prezentowano wielokrotnie w okresie Świąt Bożego Narodzenia – także na festiwalu kolęd w Mińsku Maz. i podczas Pasterki w Latowiczu. Święte wieczory – przypadające na okres od Bożego Narodzenia do nowego roku również stały się okazją do wspólnego spotkania, kiedy słuchali ballad ludowych i bajek opowiadanych przez starszych mieszkańców regionu: p. Leokadię Galę i p. Helenę Wojdę. Impreza „kolędnicy” pozwoliła, na zaprezentowanie kolęd i pastorałek mieszkańcom Wielgolasu, sprawiając wszystkim pewną niespodziankę i wiele radości. Karnawałowe kuligi organizowane z pomocą rodziców p. Tomasza Glinki i p. Grzegorza Brauły były wielką atrakcją. Ostatkowe smażenie pączków – (pomogli rodzice: p. Marianna Górska i Celina Sadowska), przebierańce i topienie Marzanny były imprezami integrującymi uczniów. Przed nami jeszcze zorganizowanie obrzędów nocy sobótkowej w wigilię św. Jana (23 czerwca). Projekt ten jest w trakcie realizacji, ale już można powiedzieć, że odniósł wielki sukces i będzie kontynuowany w kolejnych latach.

6.2. Opis 2
Projekt zaproponowany początkowo w odniesieniu do Świąt Bożego Narodzenia, tak bardzo zainteresował uczniów i nauczycieli zarówno naszej szkoły, jak też wszystkich szkół z terenu gminy Latowicz, że został rozszerzony także na okres Świąt Wielkanocy. Realizacja 1 części projektu: „Tradycje Świąt Bożego Narodzenia w naszym regionie – konkurs plastyczny” trwała od 1.XI do 20.XII.2002r. Koordynatorem projektu była p. Anna Niedek – miejscowy bibliotekarz. W listopadzie dostarczone zostały do wszystkich szkół na terenie gminy Latowicz regulaminy konkursu i materiały przeznaczone dla nauczycieli wychowawców dotyczące obyczajów i tradycji naszego regionu w okresie Świąt Bożego Narodzenia. Sam konkurs poprzedziły zajęcia przeprowadzone na lekcjach języka polskiego, historii, godzin wychowawczych i edukacji regionalnej. Uczniowie po zapoznaniu się z problematyką, przez kolejne trzy tygodnie przygotowywali prace plastyczne. Wszystkie prace zostały zebrane i wystawione w gminnej bibliotece publicznej w Latowiczu, a następnie najlepsze nagrodzone wyróżnieniami, dyplomami i książkami ufundowanymi przez Fundację Przyjaciół Latowicza. Konkurs pozwolił dzieciom i młodzieży z terenu gminy Latowicz, na zapoznanie się z rodzimymi tradycjami i emocjonalne określenie swojego do nich stosunku. Napłynęło dużo prac, czego się nie spodziewaliśmy. Po zakończonym projekcie uczniowie, dyrektorzy i nauczyciele wyrażając swą pozytywną o nim opinię, zaproponowali, aby wiosną 2003r. podjąć jego kontynuację w odniesieniu do Świąt Wielkanocnych. Podczas dyskusji na ten temat, która odbyła się bezpośrednio po wręczeniu nagród laureatom, podjęto decyzję o przedłużeniu projektu. Na początku marca 2003r. dostarczono do szkół materiały dydaktyczne związane z tradycjami okresu Świąt Wielkanocnych i regulamin konkursu pt.: „Pisanka, koszyczek, jajko – tradycje Świąt Wielkanocnych w mojej rodzinie”. Realizacja drugiej części projektu przebiegała analogicznie, jak pierwszej, a rozstrzygnięcie konkursu i wręczenie nagród laureatom nastąpiło 15 kwietnia 2003r. Najpiękniejsze prace zostały zeskanowane i zamieszczone na szkolnej stronie internetowej. Realizacja projektu przerosła nasze oczekiwania. Uczestniczyło w nim nie tylko nasze gimnazjum, lecz również aktywnie włączyły się do niego wszystkie szkoły z terenu Gminy Latowicz. Uzmysłowiło to wszystkim jak wielką siłę oddziaływania mają tradycje, obrzędy i obyczaje największych świąt obchodzonych od wieków w naszym regionie.

6.3. Opis 3
W połowie listopada 2002r. rozpoczęliśmy realizację trzeciego projektu pod hasłem: „Przyroda naszego regionu w poezji – konkurs poetycki”. Projekt realizowany był do końca kwietnia 2003r. Region Latowicki to obszar typowo rolniczy, pozbawiony uciążliwego przemysłu, a przez to charakteryzujący się różnorodnością i bogactwem przyrodniczym. Przez teren gminy przepływa rzeka Świder – jej dolina ma ponad lokalne znaczenie ekologiczne, zaś na krańcach gminy występują zwarte kompleksy naturalnych lasów. Ekstensywna gospodarka nie zaburza równowagi ekologicznej. Realizacja projektu przypadła na okres jesieni, zimy, przedwiośnia i wiosny. Krajobraz zmieniał się przez ten czas nie do poznania, co było ważnym elementem motywującym uczniów do wyrażania swych uczuć i stosunku emocjonalnego do delikatnej, wręcz nieuchwytnej i niepowtarzalnej przyrody wokół najbliższego miejsca zamieszkania. Konkurs poetycki poprzedziły zajęcia i inscenizacje przeprowadzone na lekcjach j. polskiego i biologii pt.: „Przyroda w poezji polskiej”. Na konkurs uczniowie przygotowali wiele wierszy. Niektórzy pisali ich nawet po kilka. Wszystkie wiersze zostały opublikowane na szkolnej stronie internetowej, a komisja polonistów nagrodziła najlepsze dyplomami i nagrodami książkowymi. Konkurs zakończył się sesję otwartą dla mieszkańców naszego regionu, która zgromadziła wielu słuchaczy. Młodzi poeci mieli wówczas okazję odczytać swe dzieła i zaprezentować publicznie. Pomimo, iż projekt zakończył się w kwietniu, wielu uczniów nadal pisze wiersze. Wydaje się, że projekt ten wyzwolił i wzbudził talent twórczy wielu uczniów, zapoczątkowując wielką falę poezji o swej rodzinnej ziemi.

7. Opinie uczniów o prowadzonych w szkole działaniach
Beata Niedek kl. 2b: „Zajęcia o naszym regionie bardzo mi się podobały. Mogłam dzięki nim dużo dowiedzieć się o swojej miejscowości. Miałam możliwość porozmawiania z moją 80-letnią babcią. Widziałam, jak wiele radości sprawiły jej rozmowy, które z nią przeprowadzałam – pewnie dotychczas, to myślała sobie, że na nic nikomu niepotrzebna już będzie jej wiedza, a tymczasem życie sprawiło jej miłą niespodziankę. Sądzę, że pomimo zaawansowanego wieku moja babcia znów mogła poczuć się bardzo potrzebna swojej rodzinie.” Piotr Mućko kl 2c: „Zawsze podziwiałem swoją miejscowość. Urzekało mnie w niej piękno przyrody, wschody i zachody słońca i przenikający chłód poranka. Pragnąłem zatrzymać ten obraz jak najdłużej, zamieniając go na słowa wierszy, które wkładałem do szuflady. Sądziłem, że to jak postrzegam przyrodę jest obce wszystkim ludziom. Bałem się, że jeśli podzielę się tym z innym, zostanę wyśmiany. Tymczasem podczas realizacji projektu: „Nasza mała i wielka Ojczyzna”, uświadomiłem sobie, że wśród moich kolegów wielu jest takich jak ja. Pomimo obaw, wziąłem udział w projekcie „Przyroda naszego regionu w poezji”. Nie byłem jedyną osobą, która tak myślała. Cieszę się, że mogłem wziąć udział w projekcie, bo pozwolił mi na wyjęcie z szuflady wierszy i podzielenie się mymi myślami i przeżyciami z innymi.” Arkadiusz Ćmoch kl. 2c: „Podoba mi się moja miejscowość Transbór.Mój pradziadek był jednym z tych, którzy wybudowali tu przed 1918r. szkołę, w której uczono po polsku, zaś prababcia w 1905r. trzymała szarfy chorągwi noszonej za procesją z napisem „Boże zbaw Polskę” – mówiono wtedy że za to Rosjanie mogli poucinać szarfy razem z rękami. Mój dziadek walczył w latach okupacji w AK a jego brat zginął w Katyniu. Mój tata i mama są nauczycielami – szkoda, że dla mnie mają tak mało czasu, a tak długo i często po godzinach pracy przesiadują z młodzieżą w szkole nad różnymi projektami. Zawsze bardzo chciałem coś zrobić dla mojej miejscowości. Biorąc udział w projekcie „Żywe tradycje w regionie” miałem okazję ocalić od zapomnienia ginące i zanikające tradycje. Gdy wypytywaliśmy z kolegami starszych ludzi o dawne czasy, widziałem, jaką radość sprawiało im przekazywanie nam tych informacji. Czynili to niemal z mistycznym przeświadczeniem, że zostaliśmy do nich wysłani przez Opatrzność Bożą. Potem, gdy chodziliśmy z jasełkami, czy śpiewaliśmy pod domami w przebraniach kolędników, wychodzili do nas z radością, jakby dziękując nam, że cofnęliśmy na moment czas.

8. Jak pracowaliśmy?
W czerwcu 2002r. na posiedzeniu R.P nauczyciele zostali zapoznani z ideą „Szkoły z klasą”. Dokonano wyboru zadań i powołano zespół zadaniowy. Wybór zadania 4d był prosty, ponieważ w szkole prowadzone jest wiele projektów o tematyce regionalnej i patriotycznej. Pierwsze posiedzenie zespołu zadaniowego odbyło się w sierpniu i odtąd odbywały się one co 2-3 tygodnie. Analizowaliśmy jak przygotowujemy uczniów do życia w lokalnej społeczności i podejmowania działań na rzecz swej Małej Ojczyzny. W szkole przeprowadzone zostały wśród uczniów i nauczycieli dodatkowe ankiety na temat prowadzonego wychowania patriotycznego. Zastanawialiśmy się, czy to co robiliśmy dotychczas jest słuszne, czy można zadania te realizować bardziej skutecznie i co można zmienić, aby poprawić efektywność naszych pracy. We wrześniu przygotowaliśmy raport na temat dotychczasowych działań podejmowanych na rzecz Małej i dużej Ojczyzny.W październiku został przeprowadzony konkurs „Nasza Ojczyzna Mała i Wielka” z którego wyłonione zostały aż cztery projekty do realizacji w tym roku szkolnym. Projekty te zostały zrealizowane. Równocześnie w szkole przez cały czas realizowany jest moduł przedmiotowy edukacja regionalna, od września do grudnia zorganizowano pięć sesji popularnonaukowych poświęconych Małej Ojczyźnie, przeprowadzono olimpiadę wiedzy o regionie, a od września 2002r. trwa realizacja międzynarodowego projektu edukacyjnego, we współpracy ze Szkołą Średnią im. J.Śniadeckiego w Solecznikach na Litwie.

9. W jakiej fazie realizacji zadania jesteśmy? Co planujemy?

9.a. Czy zakończyliśmy realizację zadania?
Nie. Realizacja zadania nie została zakończona. Program edukacji regionalnej – dziedzictwo kulturowe w regionie i pozaprzedmiotowe projekty edukacyjne będą kontynuowane w kolejnych latach. Zrealizowaliśmy wszystkie cztery zaplanowane na ten rok projekty wyłonione w konkursie „Nasza Ojczyzna Mała i Wielka”. Jesteśmy także w trakcie realizacji międzynarodowego projektu (obejmującego także wymianę uczniów) pt.: „Kultura słowiańska w moim regionie. Moja Mała Ojczyzna w Europie”, który pomimo jakiegokolwiek zainteresowania ze strony organizacji rządowych i pozarządowych zamierzamy zrealizować jeszcze w tym roku szkolnym.

9.b. Jeżeli "nie", to jak będziemy je kontynuować?
W czerwcu w ramach międzynarodowego projektu edukacyjnego, którego sens pokazuje ideę integracji europy, planujemy przeprowadzić wymianę młodzieży pomiędzy szkołami partnerskimi. Nie będzie to sprawą łatwą, zważywszy na kondycję ekonomiczną mieszkańców naszego regionu i kompletny brak zainteresowania organizacji rządowych i pozarządowych naszym autorskim projektem. Realizujemy także projekt „Latowickie Bociany” polegający na inwentaryzacji populacji bociana białego w naszym regionie. Ponieważ wychowanie patriotyczne jest bardzo ważnym elementem kształcenia ucznia, w przyszłości realizować będziemy wszystkie dotychczasowe projekty szkolne z tego zakresu.

10. Jaki był (jeśli był) udział uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania?
Uczniowie zaangażowani byli w realizację zadania od wczesnych etapów planowania, poprzez realizację, aż po podsumowanie wyników i wyciągnięcie wniosków. Projekty realizowane w szkole były często inspirowane pomysłami uczniów np.: Tradycje Świąt Bożego Narodzenia w naszym regionie – konkurs plastyczny zakończony wystawą prac, Żywe tradycje w naszym regionie – jak mamy zachowywać dziedzictwo naszych przodków? – kolędnicy, kulig, ostatki. Ponadto każdy z projektów w trakcie realizacji często podlegał modyfikacjom wynikającym z pomysłów i ulepszeń uczniów. Każde zadanie i każdy projekt wymagał zaangażowania i pracy uczniów. Efekty tych prac przedstawiane na forum, bądź publikowane w internecie poddawane były ocenie przez samych uczniów, którzy mieli okazję wyciągać na ich podstawie wnioski i poprzez samoocenę doskonalić swe umiejętności.

11. A jaki był (jeśli był) udział rodziców uczniów w przygotowaniu i realizacji zadania?
Rodzice bardzo aktywnie włączyli się w realizację zadań. Uczestniczyli i współorganizowali imprezy (kulig, kolędnicy, ostatki, konkursy). Pomoc ta była bardzo duża, samoistna, spontaniczna i oceniamy, że wynikała z potrzeby serca, nie zaś z jakichś sugestii czy nakazów, przez co była niezwykle cenna i twórcza. Poza rodzicami w projekty włączało się aktywnie najstarsze pokolenie – dziadkowie i babcie, którzy udzielając wywiadów i dzieląc się swymi wspomnieniami i doświadczeniami życiowymi zaszczepiali w serca naszej młodzieży to co najcenniejsze – kulturę naszego regionu i miłość do rodzinnego gniazda.

12. Co najważniejszego wydarzyło się w trakcie realizacji zadania? Czego my, nauczyciele, dowiedzieliśmy się o szkole, uczniach, procesie nauczania?
Przeprowadzenie konkursu „Nasza mała i wielka Ojczyzna” pozwoliło na zaangażowanie uczniów w proces planowania działań na rzecz swojego regionu, a nie tylko uczestnictwo w nich i wyzwoliło inicjatywę twórczą. Dzięki temu powstał bank pomysłów, które realizować będziemy w przyszłości.Nasze działania z edukacji regionalnej są wysoko oceniane przez lokalną społeczność, która aktywnie i z własnej woli włączała się w ich realizację. Bardzo wiele radości dostarczyła realizacja projektu „Żywe tradycje w naszym regionie”, która przypomniała stare, niegdyś powszechne, a dziś zanikające tradycje. Uczniowie chętnie brali udział w organizowanych obrzędach i sami proponowali realizację tradycji roku obrzędowego. Wiosną sami zaprojektowali i przygotowali dekoracje wielkanocne ciemnic i grobów pańskich w świątyniach. Realizacja projektów poetyckiego i plastycznego, pokazała jak bliskie i silne są więzi emocjonalne młodych ludzi z najbliższym miejscem zamieszkania i to iż trzeba je stale pielęgnować.

13. Jakie wnioski z realizacji zadania płyną dla dalszej pracy szkoły?
Realizacja zad.4d pokazuje jak ważna jest edukacja regionalna w szkole, jak ogromną rolę ogrywa podejmowanie prac dotyczących własnego miejsca zamieszkania, nie tylko w procesie edukacyjnowychowawczym, lecz w procesach społecznych i kulturotwórczych. W dalszej pracy szkoły będziemy stwarzać wiele podobnych możliwości do poznawania umysłem i sercem swojej Małej Ojczyzny. Dla nas nauczycieli szczególnie ważne było to, iż wyniki osiągnięte w realizacji zadania były efektem współpracy nauczycieli z uczniami i rodzicami. Realizacja zadania pozwoliła zacieśnić współpracę szkoły z parafiami w Latowiczu i Wielgolesie, kołami gospodyń, strażami pożarnymi, biblioteką i innymi organizacjami działającymi w naszym regionie. Współpracę tę zamierzamy w przyszłości kontynuować i rozwijać, zaś doświadczenia wyniesione z realizacji zadania posłużą wzbogaceniu i uzupełnieniu strategicznego planu rozwoju i pracy szkoły. Edukacja regionalna będzie w kolejnych latach jedną z głównych osi planu pracy szkoły.